A. Kemal KAŞKAR –
İzmir Bölge İdare Mahkemesi 7. İdari Dava Dairesi, Kemerköy Termik Santrali’ne verilen Çevre İzin ve Lisans Belgesi’nin iptali istemiyle Milas İkizköy’ün doğa koruma derneği KARDOK (Karadam Karacahisar Doğayı, Doğal Hayatı Koruma, Güzelleştirme ve Dayanışma Derneği) tarafından açılan davada, Muğla 2. İdare Mahkemesi’nin bilirkişi keşfi yapmadan davayı reddeden kararını usul ve yasaya aykırı bularak kaldırdı ve dosyayı yeniden değerlendirilmesi için mahkemeye iade etti.
Konuyla ilgili olarak yapılan açıklamada, Kemerköy Termik Santrali’nin, Akbelen ormanının kesimine yol açan kömür madeninin yakıt sağladığı iki termik santralden biri olduğuna, ormanlarının kesilmesini engellemek için 2019 yılından beri direnen İkizköylülerin, aynı zamanda neredeyse 40 yıldır işletmede olan iki termik santralin havayı, suyu ve topraklarını kirletmesine karşı da hukuki mücadele yürüttüklerine dikkat çekilerek, KARDOK Derneği Avukatı Pınar Gayretli’nin şu değerlendirmesine yer verildi:
“Çevreyi kirleten ve insan sağlığına zarar veren kömürlü termik santrallerin çevre mevzuatına uyumlu hale gelebilmeleri için yatırımlarını tamamlamaları gerekiyor. Muğla’da görülen davada Kemerköy Termik Santralinin bu yatırımları yerine getirmediğini, çevre izin ve lisansının hukuka aykırı verildiğini belgeleri ile kanıtladık. Ayrıca zaten, çevre izni için gerekli yatırımları tamamlamadıklarını YK Enerji şirketi de basın yolu ile itiraf etmişti. Ancak dava boyunca çevre izninin hukuka uygun olup olmadığının değerlendirilmesi için istenen resmi belgeler Çevre Bakanlığı tarafından mahkemeye sunulmadı. Böylesi teknik bir davada Muğla İdare Mahkemesi konunun teknik olarak bilirkişi tarafından incelenmesine gerek bile görmeden, gerekçesiz biçimde başvurumuzu reddetti. Şimdi, İzmir Bölge İdare Mahkemesinin aldığı çok yerinde karar ile dava Muğla’da yeniden görüşülecek. Bu kez bilirkişi incelemesi yapılarak, gösterdiğimiz kanıtların ve tesisin çevre izin ve lisans verilme sürecindeki eksiklerin tespit edileceği bir dava süreci bekliyoruz. Adalete erişim hakkımızın teslim edileceğine inanıyoruz. On yıllardır çevreyi kirleterek çalıştırılan bu santralin yurttaşların sağlıklı bir çevrede yaşam hakkını çiğneyerek çalışmasına müsaade edilemez.”
İstinaf kararının gerekçesi
İstinaf mahkemesi olan İzmir Bölge İdare Mahkemesi, 7. İdari Dava Dairesi, dava konusu izin ve lisans belgelerinin hava emisyonu, atıksu deşarjı, düzenli depolama ve gürültü kontrolü gibi farklı çevresel etki alanlarını kapsadığını, ancak ilk derece mahkemesinin bunları ayrıntılı şekilde incelemeden karar verdiğini belirtti. Özellikle; Çevresel etkilerin yeterince değerlendirilmediği, Teknik ve hukuki eksikliklerin giderilmeden karar verildiği ve Keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmaksızın hüküm kurulduğu tespit edilerek, kararın yeterli gerekçeye dayanmadığına hükmedildi.
Ne anlama geliyor?
Bu kararla birlikte Kemerköy Termik Santrali’nin çevre izin ve lisans süreçleri yeniden yargılamaya tabi tutulacak ve her bir izin ve lisans konusunun ayrı ayrı değerlendirilmesi sağlanacak. Çevreye etkileri ve hukuka uygunluğu konusunda daha detaylı bir inceleme yapılması gerekecek.
İzmir Bölge İdare Mahkemesi’nin aldığı bu karar, çevre koruma açısından önemli bir adım olarak görülüyor. Hukuki süreç devam ederken, çevresel etkilerin bilimsel ve teknik açıdan daha kapsamlı bir şekilde ele alınması bekleniyor. Dava sonucunda Kemerköy Termik Santralinin çevre izni ve lisansının iptali durumunda santralin faaliyetine son verilmesi gerekiyor.
Ne olmuştu?
2019 yılında İkizköy mahallemizdeki Akbelen Ormanının, Kemerköy ve Yeniköy termik santrallerine kömür sağlanması için maden sahası yapılmak üzere kesilmesi gündeme gelmişti. O tarihten itibaren İkizköylüler ormanlarını korumak için hukuki mücadele yürüttüler ve iki yıl boyunca çadırlı orman nöbeti tuttular. Bu mücadeleye rağmen, 2023 Temmuzunda kolluk kuvvetlerinin müdahalesi ile 780 dönümlük Akbelen Ormanının kesilmesi ve maden sahası açılması büyük toplumsal tepkiye yol açmıştı. Bölgedeki zeytinlikler nedeni ile maden planlandığı kadar genişletilemediği için şu an işletilemiyor. İkizköylüler şimdi de kömür madeni tarafından yok edilmek istenen zeytin ağaçları için ve termik santrallerin yarattığı kirliliğe karşı mücadeleyi sürdürüyorlar.
